Private equity-beleggers verwachten een forse toename van zombiefondsen nu de dealmarkt stagneert. Ontdek wat dit betekent voor jouw portefeuille en hoe je je kunt wapenen tegen deze sluipende dreiging.
De vastgoedmarkt kent ze, de bankensector kent ze, en nu is het de beurt aan private equity: zombiefondsen. Volgens een recente enquête van Coller Capital, een specialist in secundaire transacties, moeten beleggers zich schrap zetten voor een flinke toename van deze slapende fondsen in hun portefeuille. Maar wat betekent dat eigenlijk voor jou als professional?
Het nieuws komt van Bloomberg's Scarlet Fu en Dani Burger in de podcast "Bloomberg Deals". Het is geen hype, maar een serieuze waarschuwing op basis van harde cijfers. Terwijl de dealactiviteit wereldwijd stagneert, blijven fondsen hangen in een soort schemertoestand. Ze kunnen geen nieuwe investeringen doen, maar ze kunnen ook niet netjes afwikkelen.
### Wat is een zombiefonds precies?
Stel je voor: een fonds dat nog genoeg levenskracht heeft om te bestaan, maar te zwak is om echt iets te doen. Dat is een zombiefonds. Het heeft nog kapitaal in portefeuille, maar de beoogde exit-strategieën — denk aan een beursgang of een verkoop — lukken maar niet. De investeringsperiode is voorbij, maar de fondsbeheerder kan de activa niet verkopen tegen een acceptabele prijs.
De gevolgen zijn niet mals. Beleggers zitten vast met hun geld, vaak jaren langer dan gepland. En de beheerder blijft beheervergoedingen innen, terwijl er nauwelijks nieuwe deals worden gesloten. Het is een vicieuze cirkel die zowel rendement als vertrouwen uitholt.
### Waarom nu ineens zoveel aandacht?
De dealmarkt zit in een dal. Hoge rentes, onzekere economische vooruitzichten en een krappe kredietmarkt zorgen ervoor dat kopers en verkopers elkaar moeilijk vinden. Waar we in 2021 nog records zagen in fusies en overnames, is het nu vaak vechten om een transactie rond te krijgen.
Uit de Collar Capital-enquête blijkt dat een meerderheid van de beleggers verwacht dat het aantal zombiefondsen de komende twee jaar significant zal toenemen. Niet omdat er ineens slechte fondsen bij komen, maar omdat bestaande fondsen simpelweg niet kunnen afronden. Het is een logisch gevolg van een markt die op slot zit.
### De impact op jouw portefeuille
Voor professionals in de Nederlandse private equity-markt is dit geen ver-van-je-bed-show. Een zombiefonds in je portefeuille betekent:
- Je kapitaal blijft langer vastzitten dan gepland
- De interne rentevoet (IRR) komt onder druk te staan
- Je hebt minder ruimte voor nieuwe, veelbelovende toezeggingen
- De relatie met je limited partners kan onder spanning komen te staan
Het is dan ook cruciaal om je bestaande posities kritisch te herzien. Vraag jezelf af: welke fondsen lopen het risico om te verworden tot zombies? En welke stappen kun je nu al nemen om de schade te beperken?
### Strategieën om je te wapenen
Gelukkig is er licht aan het einde van de tunnel. De secundaire markt, waarin bestaande fondsbelangen worden verhandeld, groeit gestaag. Dit biedt mogelijkheden om je posities te verkopen, zij het vaak met een korting. Het is een afweging tussen nu liquiditeit krijgen of wachten op betere tijden.
Daarnaast kun je strengere eisen stellen aan nieuwe fondsen. Kijk niet alleen naar het trackrecord, maar ook naar de exit-strategieën en hoe de beheerder omgaat met tegenwind. Een goede fondsbeheerder heeft een plan B, C en D klaarliggen.
Een andere optie is om te heronderhandelen over de voorwaarden. Sommige beheerders zijn bereid om de beheervergoeding te verlagen of de looptijd te verkorten als je dreigt weg te lopen. Het is een kwestie van onderhandelingspositie, en die wordt sterker naarmate meer beleggers ontevreden raken.
### De toekomst van private equity
Dit betekent niet dat private equity als sector op zijn retour is. Integendeel, de fundamenten blijven sterk. Maar de komende jaren zullen we een correctie zien. Fondsen die te lang hebben geleund op goedkope financiering en een gunstige markt, zullen het moeilijk krijgen. Dat is niet per se slecht; het dwingt de sector tot meer discipline en transparantie.
Voor jou als professional is het vooral een kwestie van geduld en scherp blijven. De zombiefondsen komen eraan, maar dat betekent ook dat er kansen ontstaan voor degenen die voorbereid zijn. Door nu je portefeuille op te schonen en je eisen bij te stellen, kun je de komende jaren sterker uit de strijd komen.
De markt zal zich herstellen, zoals altijd. Maar degenen die nu actie ondernemen, zullen straks de vruchten plukken. En dat is precies waar het in deze sector om draait: vooruitkijken en anticiperen, ook als de weg bezaaid ligt met obstakels.