Waarom Brussel bankenfusies nu niet wil blokkeren

Jan van Dijk · 2026-06-24

De Europese Commissie heeft een duidelijke boodschap aan de lidstaten: stop met het onnodig blokkeren van bankdeals. Volgens de hoogste mededingingsfunctionaris van de EU is het tijd om de remmen los te gooien. Niet omdat banken per se groter moeten worden, maar omdat de economie simpelweg niet zonder kan. Het klinkt misschien als een technisch onderwerp, maar het raakt je portemonnee direct. Want als banken niet kunnen fuseren of overnemen, blijven ze kleiner en minder efficiënt. En dat betekent uiteindelijk hogere kosten voor jou als klant. Daarom is dit een onderwerp dat we niet kunnen negeren. ### Waarom bankdeals belangrijk zijn Banken zijn de motor van onze economie. Ze verstrekken leningen aan bedrijven, financieren innovatie en zorgen dat geld blijft stromen. Wanneer banken te klein blijven, kunnen ze die rol minder goed vervullen. Vooral in een tijd waarin internationale concurrentie steeds heviger wordt, is schaalgrootte essentieel. Neem bijvoorbeeld de Duitse en Spaanse banken die recentelijk hun krachten probeerden te bundelen. Die deal werd bijna geblokkeerd vanwege vermeende veiligheidsrisico's. Maar de EU-commissaris waarschuwt nu dat die angst vaak overdreven is. Het gaat erom dat we niet doorslaan in voorzichtigheid. - Grotere banken kunnen betere rentes bieden - Fusies zorgen voor lagere operationele kosten - Internationale concurrentie vereist schaalgrootte - Innovatie vraagt om investeringscapaciteit ### De waarschuwing van de EU-commissaris De mededingingschef is duidelijk: nationale overheden moeten niet te snel grijpen naar argumenten als 'nationale veiligheid' om deals tegen te houden. Natuurlijk zijn er situaties waarin dat terecht is, maar het mag geen standaardpraktijk worden. Het is een glijdende schaal die de Europese bankensector verzwakt. Dit is geen theoretische discussie. Uit cijfers van de Europese Centrale Bank blijkt dat de winstgevendheid van Europese banken al jaren achterblijft bij die van Amerikaanse banken. Gemiddeld behalen Europese banken een rendement van 6,5 procent, terwijl hun Amerikaanse tegenhangers rond de 12 procent zitten. Dat verschil is niet houdbaar. ### Wat dit betekent voor Nederland Voor Nederland is dit onderwerp extra relevant. Onze bankensector is al redelijk geconcentreerd, maar dat betekent niet dat er geen ruimte is voor verbetering. Denk aan de mogelijkheid van grensoverschrijdende fusies die Nederlandse banken sterker kunnen maken in de Europese markt. Bovendien kan een gezondere bankensector direct voordeel opleveren voor consumenten. Lagere kosten voor banken betekenen vaak betere spaarrentes en goedkopere hypotheken. En laten we eerlijk zijn: wie wil dat nu niet? ### De balans tussen veiligheid en groei Natuurlijk is er een terechte zorg over stabiliteit en veiligheid. Niemand wil terug naar de chaos van 2008. Maar de EU-commissaris benadrukt dat veiligheid en groei geen tegenpolen hoeven te zijn. Met de juiste regelgeving kunnen we beide bereiken. > "We moeten niet vergeten waarom we banken hebben: om de economie te dienen, niet om haar te beperken." - Jan van Dijk De boodschap is helder: het is tijd voor een meer pragmatische benadering. Laten we niet elke transactie wantrouwen, maar kijken naar wat echt belangrijk is voor de economie op de lange termijn. ### Conclusie: een nieuwe wind in Brussel De Europese Commissie lijkt een nieuwe koers te varen. Eén waarin economische groei en concurrentiekracht centraal staan, zonder de veiligheid uit het oog te verliezen. Voor banken betekent dit nieuwe kansen. Voor consumenten betekent dit hopelijk betere producten en diensten. Het is een ontwikkeling die we de komende maanden nauwlettend moeten volgen. Want als deze koers doorzet, kan dat ook voor jouw financiële situatie gevolgen hebben. Blijf dus op de hoogte en wees niet verbaasd als je binnenkort meer fusies en overnames ziet in de bankensector.