Wat de Fed echt denkt over inflatie en de arbeidsmarkt

Jan van Dijk · 2026-06-26

We horen constant dat een sterke arbeidsmarkt inflatie aanwakkert. Maar wat als dat niet het hele verhaal is? Neel Kashkari, president van de Federal Reserve Bank van Minneapolis, gooide afgelopen vrijdag een interessante steen in de vijver tijdens het Aspen Ideas Festival in Colorado. Zijn boodschap? De Amerikaanse arbeidsmarkt is 'afgekoeld' en niet de drijvende kracht achter de huidige inflatie. Dat zet je toch aan het denken, niet? We zijn gewend geraakt aan een simpel verhaal: meer banen, hogere lonen, meer uitgaven, hogere prijzen. Kashkari trekt dat nu in twijfel. Hij wijst naar een andere, vaak onderbelichte, factor: aanboddynamiek. ### Wat bedoelt Kashkari precies met 'aanboddynamiek'? Dit gaat over de fundamentele logistiek van onze economie. Denk aan de prijs van grondstoffen, de beschikbaarheid van chips voor auto's, of de vertragingen in wereldwijde scheepvaart. Het zijn de knelpunten in de keten die goederen duurder maken, los van hoeveel mensen er werken of wat ze verdienen. Stel je voor: een nieuwe auto kost nu gemiddeld zo'n €45.000. Een paar jaar geleden was dat misschien €38.000. Die stijging van €7.000 komt niet omdat fabrieksarbeiders opeens veel meer zijn gaan verdienen. Die komt omdat staal, aluminium en computerchips schaarser en duurder zijn geworden. Dat is aanbodinflatie in een notendop. - **Grondstoffentekorten:** Van lithium voor batterijen tot hout voor de bouw. - **Logistieke problemen:** Vertragingen in havens en hogere vrachtkosten. - **Geopolitieke spanningen:** Die kunnen handelsroutes verstoren en voorraden beperken. Deze factoren werken vaak onafhankelijk van de vraagzijde. Of er nu veel of weinig mensen een baan hebben, een tekort aan microchips blijft een probleem. ### Wat betekent dit voor het rentebeleid? Dit is de miljarden-euro vraag. Als inflatie vooral door aanbod komt, wat kan de Fed dan eigenlijk doen? Het traditionele wapen – het verhogen van de rente om de vraag af te koelen – raakt dan een beetje zijn doel kwijt. Je kunt de rente wel verhogen naar 5% of 6%, maar dat lost geen scheepvaartfile op in de haven van Rotterdam of Los Angeles. Kashkari's opmerkingen suggereren een subtielere benadering. Misschien moet de Fed meer geduld hebben en erkennen dat sommige prijsstijgingen tijdelijk zijn en vanzelf verdwijnen als de aanbodketens zich herstellen. Het gevaar is natuurlijk dat je te lang wacht en dat hoge prijzen zich in de verwachtingen van consumenten nestelen. Dan wordt het een hardnekkiger probleem. "We moeten onderscheid maken tussen prijsstijgingen die we kunnen beïnvloeden en die we moeten uitzitten," lijkt hij te zeggen. Het is een delicate balans waar elke centrale bank ter wereld mee worstelt, ook de Europese Centrale Bank (ECB) hier in Frankfurt. ### En de implicaties voor beleggers? Voor professionals die met AI beleggen platforms werken, is dit een cruciaal inzicht. Modellen die puur kijken naar werkloosheidscijfers en loongroei om inflatie te voorspellen, missen mogelijk een groot stuk van de puzzel. Het wordt belangrijker dan ooit om data over voorraden, leveringstijden en grondstofprijsen te integreren in je analyses. Een AI-systeem dat alleen naar de arbeidsmarkt kijkt, zou nu kunnen concluderen dat de inflatiedruk afneemt. Maar als de aanbodproblemen aanhouden, klopt die conclusie niet. Het is alsof je naar het weer kijkt door maar uit één raam te turen – je mist wat er aan de andere kant van het huis gebeurt. Kashkari's speech herinnert ons eraan dat economie geen exacte wetenschap is. Het is een complex, levend systeem met meerdere bewegende delen. De kunst is om naar het hele plaatje te kijken, niet alleen naar het deel dat het makkelijkst te meten is. De komende maanden zullen uitwijzen of zijn analyse klopt en of centrale banken hun koers moeten bijstellen. Eén ding is zeker: het debat is weer helemaal open.